Konkurs Gry na Ligawce – MELODIE BOŻYCH TRĄB 2026 – Festiwal Zbliżenia Kultur – Adwentowe Granie

Tradycje związane z ligawką koncentrują się na wyjątkowym instrumencie dętym z Mazowsza i Podlasia, używanym głównie w Adwencie do „otrębywania” (ogłaszania) nadejścia świąt, przypominania o przygotowaniu duchowym oraz, jak wierzono, odpędzania złych duchów i zwiastowania narodzin Chrystusa, pełniąc rolę „głosu aniołów”. Poza kontekstem religijnym, ligawka służyła do komunikacji na odległość, ostrzegania przed niebezpieczeństwem (np. wilkami) i zwoływania ludzi, a jej tradycja jest żywa dzięki pasterskim „legaczom” pielęgnującym grę i wytwarzanie instrumentów. 

–

Program tegorocznej edycji obejmuje Konkurs Gry na Ligawce, koncert Piotra Szewczyka z kapelą góralską oraz cykl koncertów pieśni adwentowych w wykonaniu Kapeli Niwińskich. Wydarzenia będą okazją do poznania tradycyjnej muzyki, wspólnego przeżywania czasu przygotowania do Bożego Narodzenia i odkrywania bogactwa polskiej kultury ludowej.

6 grudnia 2026 – Konkurs Gry na Ligawce i koncert w Łochowie

Pierwsza odsłona wydarzenia odbędzie się w niedzielę 6 grudnia 2026 roku w Łochowie. Głównym punktem programu będzie Konkurs Gry na Ligawce – spotkanie muzyków, którzy pielęgnują jedną z najbardziej charakterystycznych tradycji adwentowych regionu.

Program wydarzenia:

• godz. 12.00 – Msza Święta w kościele w Łochowie,
• godz. 13.00 – rejestracja legaczy,
• godz. 14.00 – Konkurs Gry na Ligawce,
• godz. 17.00 – koncert Piotra Szewczyka z kapelą góralską.

Konkurs i koncert odbędą się w przestrzeni Amfiteatru w Parku Dębinka w Łochowie, natomiast Msza Święta zaplanowana jest w kościele w Łochowie.

Konkurs stanowi ważny element podtrzymywania tradycji przekazywanej z pokolenia na pokolenie. To również okazja, by spotkać doświadczonych wykonawców i młodych pasjonatów, dla których dźwięk ligawki jest czymś więcej niż muzyką – jest znakiem tożsamości regionalnej i symbolem adwentowego oczekiwania.

Wieczornym dopełnieniem spotkania będzie koncert Piotra Szewczyka z kapelą góralską, który wprowadzi publiczność w klimat muzyki inspirowanej tradycją.

12–13 grudnia 2026 – „Adwentowe Granie. Melodie Bożych Trąb”

Druga część projektu przeniesie muzykę adwentową do kościołów parafialnych. W sobotę i niedzielę, 12 i 13 grudnia 2026 roku, odbędą się koncerty pieśni adwentowych w wykonaniu Kapeli Niwińskich.

To propozycja dla wszystkich, którzy chcą na chwilę zwolnić tempo codzienności i przygotować się do świąt poprzez spotkanie z muzyką, tradycją oraz duchowym wymiarem Adwentu.

—

Program koncertów

Sobota, 12 grudnia – Łochów

Kościół Rzymskokatolicki pw. Niepokalanego Serca Najświętszej Maryi Panny

• godz. 18.00 – Msza Święta,
• godz. 18.50 – koncert pieśni adwentowych.

Niedziela, 13 grudnia – Kamionna

Kościół Niepokalanego Poczęcia Najświętszej Maryi Panny

• godz. 8.00 – Msza Święta,
• godz. 8.50 – koncert pieśni adwentowych.

Niedziela, 13 grudnia – Budziska

Kościół Rzymskokatolicki pw. św. Antoniego Boboli

• godz. 10.30 – Msza Święta,
• godz. 11.00 – koncert pieśni adwentowych.

Niedziela, 13 grudnia – Ostrówek

Kościół pw. Najświętszej Maryi Panny Królowej Polski

• godz. 17.00 – Msza Święta,
• godz. 17.50 – koncert pieśni adwentowych.

Wszystkie koncerty w ramach cyklu „Adwentowe Granie” są bezpłatne.

—

Koncerty pieśni adwentowych w wykonaniu Kapeli Niwińskich w kościołach parafialnych, terminy 2026 roku:

Funkcje i znaczenie ligawki:

• Adwent i Boże Narodzenie:
  • “Otrębywanie” Adwentu: W pierwszą niedzielę Adwentu mężczyźni (legacze) wychodzili na wzniesienia, by grać na ligawkach, ogłaszając szczególny czas oczekiwania.
  • Głos duchowy: Dźwięk ligawki miał przypominać o konieczności duchowego przebudzenia i czujności.
  • Zwiastowanie: Symbolicznie kojarzony z trąbami aniołów zwiastujących narodziny Zbawiciela, wzorowany na pasterskich rogach.
  • Oczyszczenie: Wierzono, że dźwięk ten odpędza złe duchy i oczyszcza przestrzeń.
• Funkcje praktyczne i społeczne:
  • Komunikacja: Przekazywanie sygnałów na duże odległości (nawet kilka kilometrów).
  • Alarm/Ostrzeżenie: Ostrzeganie przed dzikimi zwierzętami, np. wilkami.
  • Zwoływanie: Informowanie o zebraniach i ważnych wydarzeniach wiejskich. 

Wykonanie i tradycja:

• Materiał: Zwykle z wydrążonej, przeciętej na pół gałęzi (np. sosny, lipy), łączonej obręczami z wikliny/korzeni lub smołą.
• Rzemiosło: Wytwarzanie (trwające 2-7 dni) było przekazywane z pokolenia na pokolenie, często przez pasterzy.
• Kontynuacja: Tradycja jest wciąż żywa dzięki pasjonatom, np. w okolicach Łochowa i Ciechanowca, gdzie lokalne domy kultury, muzea i stowarzyszenia wspierają legaczy. 

——

A tydzień wcześniej (6.12.) w Amfiteatrze w Parku Dębinka odbędzie się KONKURS GRY NA LIGAWCE oraz koncert Piotra Szewczyka z kapelą góralską.

Posłuchamy również w ramach projektu występu Piotra Szewczyka solo 7 grudnia w Zespole Szkół Ponadpodstawowych w Łochowie, o godz. 10.00 i 11.00.

Muzyka, która łączy pokolenia

„Melodie Bożych Trąb – Adwentowe Granie” to nie tylko konkurs i cykl koncertów. To również zaproszenie do wspólnego odkrywania tradycji, która łączy muzykę, historię i duchowość. Grudniowe spotkania stworzą przestrzeń do przeżywania Adwentu w atmosferze skupienia, wspólnoty i szacunku dla kulturowego dziedzictwa regionu.

Miejski i Gminny Ośrodek Kultury w Łochowie zaprasza mieszkańców Łochowa, gminy i okolic do udziału w wydarzeniach oraz wspólnego pielęgnowania tradycji, której dźwięk od pokoleń zwiastuje wyjątkowy czas w roku.

Wstęp na koncerty pieśni adwentowych Kapeli Niwińskich jest wolny.

——–

Projekt dofinansowano ze środków Ministerstwa Kultury i Dziedzictwa Narodowego, pochodzących z Funduszu Promocji Kultury – państwowego funduszu celowego.

—